Hagnýtar upplýsingar fyrir foreldra

Markmið með notkun spjaldtölva í námi og kennslu

Eitt af meginmarkmiðum með notkun spjaldtölva í grunnskólum Kópavogs er að gefa nemendum og kennurum kost á að nema á annan hátt en var sem og auka vægi sköpunar í skólastarfi. Þetta þýðir meðal annars að verið er að auka möguleika nemenda á að hafa meira um nám sitt að segja í krafti þess að leiðirnar að námsmarkmiðum eru fjölbreyttari. Verið er að auka aðgengi nemenda að upplýsingum og opna á að þeir geti numið það sem þeir vilja á þeirra forsendum og það sem er ekki kennt í skólanum. Verið er að efla þátt samvinnu í námi og kennslu og auka vægi merkingarbærra verkefna svo dæmi séu tekin. Spjaldtölvurnar eru því fyrst og fremst verkfæri til að fjölga námsleiðum, auka fjölbreytni í kennsluháttum sem og auka fjölbreytni nemenda í verkefnaskilum. Nemendur geta nú skilað verkefnum sínum sem myndband, sem teikning, sem hljóðskrá eða sem rafræn kynning. 


Í einfölduðu máli er því verið að breyta kennsluháttum þannig að það færist frá því að nemendur séu þiggjendur yfir í að þeir séu gerendur sem þýðir ennfremur einstaklingsmiðun því hver nemandi fær aukna möguleika að nema á eigin forsendum út frá sinni eigin áhugahvöt.

Nánari upplýsingar um hugmyndafræðina má finna á leiðbeiningarsíðu foreldra í kaflanum Fræðsluefni.

Spjaldtölvan sem nemandi fær afhenta er fyrst og fremst námstæki. Nemandi skal hafa spjaldtölvuna meðferðis í skólann á hverjum degi og fara eftir fyrirmælum kennara og starfsfólks skóla um notkun hennar. Námsefni og hugbúnaði er dreift á spjaldtölvur nemenda með ýmsum leiðum, t.d. í gegnum Google Classroom kennslukerfið eða í gegnum Lightspeed umsýslukerfið.

Spjaldtölva nemanda hefur sjálfkrafa aðgang að þráðlausu neti í skólanum og er sú tenging örugg og varin gegn óæskilegu efni. Nemanda er ekki heimilt að breyta því hvernig spjaldtölvan tengist þráðlausu neti í skólanum.

Notkunarskilmála í heild má lesa hér neðst á þessari síðu.

Afhending spjaldtölva í 5. bekk

Allir nemendur sem eru að hefja nám í 5. bekk fá iPad-spjaldtölvu til einkanota.

Fyrstu daga og vikur skólaársins er spjaldtölvan geymd í skólanum og stillt þannig að nemendur geti ekki sett inn forrit að eigin vali. Nemendur fá ýmis verkefni sem unnin eru á skólatíma og fá einnig fræðslu um rétta og ábyrga notkun spjaldtölvunnar.

Gert er ráð fyrir að nemendur fái spjaldtölvurnar alfarið í sína vörslu í október eða nóvember og verður foreldrum þá boðið til kynningarfunda í skólunum. Um það leyti verður opnað fyrir aðgengi nemenda að forritum að eigin vali.

Helstu forrit

Google Classroom er pappírslaust kerfi sem sameinar t.d. tölvupóst, dagatal og skýjageymslu og veitir auk þess aðgengi að ýmsum forritum til ritvinnslu, glærugerðar, töflureiknings o.fl. Kerfið gerir kennara kleift að senda nemendum verkefni með rafrænum hætti, nemendur geta unnið einir eða saman að verkefnunum og sent til kennara, sem getur svo sent nemendum endurgjöf og umsagnir um verkefnin.

Lightspeed er umsýslukerfi sem gerir skólanum kleift að senda forrit og námsefni rafrænt til nemenda og kennara ásamt því að kerfið heldur utan um þann mikla fjölda spjaldtölva sem er í umferð í Kópavogi. Ennfremur nýtist kerfið ef spjaldtölva týnist eða henni er stolið. Auk þess auðveldar kerfið aðgengi að þráðlausu neti í skólum en aðeins tæki sem eru skráð í Lightspeed kerfið fá aðgang að öruggri nettengingu.

App Store er hugbúnaðarveita Apple og þar geta nemendur nálgast gríðarlegan fjölda forrita af ýmsu tagi. Svokallað Apple-auðkenni (AppleID) er aðgangur nemandans að veitunni og tengist sá aðgangur einnig Find my iPad, sem er innbyggð þjófavörn spjaldtölvunnar.

Notkun spjaldtölvunnar heima

Nemendur komast á ýmsa samfélagsmiðla í spjaldtölvunum og er foreldrum bent á að í langflestum tilvikum eru aldurstakmarkanir á notkun slíkra miðla 13 ára. Má þar nefna t.d. Snapchat, Instagram, TikTok, Twitter og Facebook. Mikilvægt er að foreldrar ræði við börn sín um þessar aldurstakmarkanir og að sjálfsögðu eru þær virtar í skólanum.

Þótt spjaldtölvan sé fyrst og fremst afhent nemendum í þeim tilgangi að hún sé notuð sem námstæki er ljóst að hún býður upp á fjölbreytta notkun til afþreyingar. Mikið úrval leikja er fáanlegt í App Store og benda má á að fjölmargir leikir fyrir spjaldtölvur geta stutt við nám, t.d. við eflingu rökhugsunar. Einnig má augljóslega nýta spjaldtölvuna til þess að nálgast margvíslegt efni af netinu og eru mörg dæmi þess að nemendur nýti sér spjaldtölvuna í tengslum við sín áhugamál s.s. listir og íþróttir.

Það er hlutverk foreldra og forráðamanna að ákveða reglur um notkun spjaldtölvunnar heima fyrir og það á að vera sjálfsagt mál að foreldrar fylgist með hvað er inni á spjaldtölvum barna sinna. Þess vegna fá foreldrar aðgangsorð og leyninúmer send frá umsjónarkennara þegar spjaldtölvurnar eru afhentar. Nemendum er ekki heimilt að breyta aðgangsupplýsingum án þess að láta foreldra og umsjónarkennara vita.

Foreldrar þurfa að hafa í huga að sumir leikir henta ekki öllum aldurshópum. Í App Store má sjá merkingar sem gefa þetta til kynna. 

Nemendur komast á ýmsa samfélagsmiðla í spjaldtölvunum og er foreldrum bent á að í langflestum tilvikum eru aldurstakmarkanir á notkun slíkra miðla 13 ára. Má þar nefna t.d. Snapchat, Instagram, TikTok, Twitter og Facebook. Mikilvægt er að foreldrar ræði við börn sín um þessar aldurstakmarkanir og að sjálfsögðu eru þær virtar í skólanum. Nánari upplýsingar um aldurstakmarkanir má finna á leiðbeiningarsíðu foreldra í kaflanum Fræðsluefni.

Mikilvægt er að foreldrar ræði saman sín á milli og komi sér saman um að framfylgja reglum um aldurstakmörk, líkt og oft er gert í tengslum við útivistartíma barna. Gott er að foreldrar í bekk eða árgangi samræmi slíkar reglur sín á milli.

Apple býður upp á þann möguleika fyrir notendur að tengja símanúmer við AppleID-aðganginn. Þetta getur valdið talsverðum töfum á þjónustu tölvudeildar Kópavogs og er því alls ekki mælt með því að þetta sé gert.

Stuðningur skóla

Þótt spjaldtölvan sé fyrst og fremst afhent nemendum í þeim tilgangi að hún sé notuð sem námstæki er ljóst að hún býður upp á fjölbreytta notkun til afþreyingar. Mikið úrval leikja er fáanlegt í App Store og einnig má augljóslega nýta spjaldtölvuna til þess að nálgast margvíslegt efni af netinu. Það er hlutverk foreldra og forráðamanna að ákveða reglur um notkun spjaldtölvunnar heima fyrir. Oft getur verið gott að foreldrar í bekk eða árgangi samræmi slíkar reglur sín á milli – hversu mikil notkun megi vera, hve lengi í einu, hve lengi frameftir og svo framvegis.

Allir nemendur fá fræðslu um rétta og ábyrga notkun tækninnar áður en spjaldtölvurnar eru afhentar og þeirri fræðslu verður einnig haldið áfram út skólagönguna. Mikilvægt er að gott samstarf sé milli foreldra og skóla um þessi mál og að foreldrar ræði við börn sín á öllum aldri um atriði á borð við myndatökur og myndbirtingar, samskipti á netinu og öryggi persónuupplýsinga.

Eins og fram kemur í samningi um afnot af spjaldtölvu er notkun þess á ábyrgð nemanda. Eigi nemandi í erfiðleikum með að axla þá ábyrgð þurfa foreldrar og skóli að vinna saman að lausn.

Hægt er að útbúa samning sem nemandi, kennari og foreldri/forráðamaður undirrita þar sem er kveðið á um hvernig notkun spjaldtölvunnar skuli háttað. Til dæmis má þannig setja reglur um hve lengi nemandi megi nota spjaldtölvuna sem leiktæki, hvenær eigi að leggja spjaldtölvuna frá sér á kvöldin, hvar hún skuli hlaðin á nóttunni (ekki við rúmið) og annað í þeim dúr.

Stundum getur það hjálpað að spjaldtölvan sé geymd í skólanum tímabundið. Þegar nemanda er treyst til þess að hafa spjaldtölvuna með heim er hægt að gera samning eins og lýst er hér að ofan. Einnig er hægt að leita ráða hjá námsráðgjafa skóla eða skólasálfræðingi ef þörf krefur.

Nánari upplýsingar um fjölskyldusamninga og skjátíma má finna á leiðbeiningarsíðu foreldra í kaflanum Fræðsluefni.

Notkun greiðslukorta

Foreldrar geta notað greiðslukort til að kaupa forrit í App Store ef áhugi er fyrir því. Afar mikilvægt er þó að kortanúmer sé hreinsað út af spjaldtölvunni til að fyrirbyggja óvæntan kostnað, en í sumum leikjum er til dæmis hægt að kaupa sér viðbætur innan forritsins.

Ef foreldrar eiga AppleID sjálfir er einnig mögulegt að kaupa forritin í annarri tölvu og senda nemandanum og er sú leið öruggari. Nánari leiðbeiningar hér.

Tæknileg úrræði

Hægt er að takmarka aðgengi nemenda að netinu heima fyrir með einföldum stillingum á netbeini heimilisins. Netþjónustufyrirtæki veita nánari upplýsingar hvernig það er gert.

Hægt er að stilla leitarvél í spjaldtölvunni svo hún takmarki aðgang að óæskilegu efni. Einnig geta ýmis konar píp og hljóð í spjaldtölvunni verið truflandi en einfalt er að slökkva á þeim. Hægt er að loka aðgengi nemanda að neti, myndavél eða App Store með stillingum og einnig er hægt að takmarka notkun spjaldtölvunnar við eitt app í einu.

Nánari upplýsingar um þessar stillingar má finna á leiðbeiningarsíðu foreldra í kaflanum Leiðbeiningarmyndbönd um stillingar í spjaldtölvunni

Nemendur eiga að koma með spjaldtölvuna fullhlaðna í skólann á hverjum degi. Best er að hlaða spjaldtölvuna yfir nótt í öðru herbergi en þar sem nemandi sefur.

Ef óhapp verður

Spjaldtölvan er eign Kópavogsbæjar og mikilvægt er að nemendur gæti þess að fara vel með hana. Allir nemendur fá afhent hulstur með spjaldtölvunni og skal hún ætíð geymd í hulstrinu, enda er hún þannig varin gegn höggskemmdum. Eins er mikilvægt að ávallt sé kveikt á Find my iPad sem er innbyggð þjófavörn og gerir kleift að rekja staðsetningu spjaldtölvunnar ef hún týnist eða henni er stolið. Komi það fyrir eða ef spjaldtölva verður fyrir bilun eða skemmd, skal tafarlaust láta skóla vita og er þá best að hafa samband við umsjónarkennara sem leiðbeinir um næstu skref. Reynt verður að úthluta nemandanum sambærilegri spjaldtölvu sem allra fyrst. Ekki verður krafist bóta fyrir skemmd tæki nema um sé að ræða vísvitandi skemmdarverk af hálfu nemandans, hvort sem er á eigin tæki eða annarra.

Spjaldtölvan er eign Kópavogsbæjar og mikilvægt er að nemendur gæti þess að fara vel með hana. Allir nemendur fá afhent hulstur með spjaldtölvunni og skal hún ætíð geymd í hulstrinu, enda er hún þannig varin gegn höggskemmdum. Eins er mikilvægt að ávallt sé kveikt á Find my iPad sem er innbyggð þjófavörn og gerir kleift að rekja staðsetningu spjaldtölvunnar ef hún týnist eða henni er stolið. Komi það fyrir eða ef spjaldtölva verður fyrir bilun eða skemmd, skal tafarlaust láta skóla vita og er þá best að hafa samband við umsjónarkennara sem leiðbeinir um næstu skref. Reynt verður að úthluta nemandanum sambærilegri spjaldtölvu sem allra fyrst. Ekki verður krafist bóta fyrir skemmd tæki nema um sé að ræða vísvitandi skemmdarverk af hálfu nemandans, hvort sem er á eigin tæki eða annarra.

Nánari upplýsingar um bilanir og tjón eru hér.

Skilmálar vegna afnota af spjaldtölvu 

1. Spjaldtölvan sem skilmálar þessir taka til er eign Kópavogsbæjar. Nemandinn hefur afnot af tækinu á starfstíma skóla, svo lengi sem nemandinn er skráður í grunnskóla í Kópavogi. Í lok hver skólaárs skal nemandi skila tækinu til skóla. Þegar tæki er skilað skal nemandi skrá sig út af Apple-auðkenni og iCloud-aðgangi sínum í tækinu.

2. Kópavogsbær áskilur sér rétt til að innkalla tæki tímabundið vegna viðgerða eða þjónustu. Komi upp grunur um misnotkun eða brot á skilmálum þessum getur skóli, að höfðu samráði við foreldra/forráðamenn, óskað eftir að tæki sé innkallað til að hreinsa af því óæskileg gögn eða yfirfara notkun. Skal nemanda þá úthlutað lánstæki á meðan svo ekki verði truflun á námi nemandans.

3. Kópavogsbær setur upp á tækinu forstillingar sem leyfa umsýslu og utanumhald sem nauðsynleg eru til að hægt sé að þjónusta tækið. Tækið er skráð á umsýslukerfi Kópavogsbæjar (Lightspeed) sem gerir kleift að senda námsefni og hugbúnað á tækið. Kópavogsbær annast þjónustu við tækið, þar með talið skráningu þess á þráðlaust net í skóla samkvæmt reglum sem um það gilda.

4. Til þess að hægt sé að nota tækið er nauðsynlegt að nemandi eigi Apple-auðkenni (AppleID) og sér Kópavogsbær um að stofna þann aðgang, auk netfangs sem tengist Apple-auðkenninu. Umsjónarkennara og foreldrum/forráðamönnum eru afhentar aðgangsupplýsingar (netfang og lykilorð) Apple-auðkennis.

5. Þegar tæki er afhent nemanda þarf að slá inn á tækinu fjögurra stafa lykilnúmer (passcode) sem Kópavogsbær úthlutar og notað er til að opna tækið. Umsjónarkennari og foreldrar/forráðamenn fá þetta númer afhent auk nemandans. Ef nemandi breytir lykilnúmerinu síðar skal það gefið upp til umsjónarkennara og foreldra/forráðamanna.

6. Nemanda er heimilt að taka tækið með sér heim að loknum skóladegi, en skal hafa það með sér í skólann á hverjum degi, fullhlaðið. Nemandi ber ábyrgð á sínu hleðslutæki og snúru og er mælst til þess að það sé geymt heima. Glatist eða skemmist hleðslutæki og/eða snúra ber nemanda að útvega nýtt á eigin kostnað. Notkun tækisins heima fyrir til leikja eða tómstundaiðkunar skal vera í samráði við foreldra og skal nemandi fylgja þeim reglum sem foreldrar setja. Komi í ljós að mati skólans eða foreldra/forráðamanna að nemandi eigi í erfiðleikum með að fylgja reglum foreldra geta foreldrar/forráðamenn eða skóli ákveðið að tækið sé geymt í skólanum.

7. Nemandinn og foreldrar/forráðamenn bera ábyrgð á meðferð og notkun tækisins meðan nemandinn hefur það til afnota. Nemandi skal gæta þess að fara vel með tækið og sýna ábyrgð í notkun þess. Komi í ljós að mati skólans eða foreldra/forráðamanna að nemandi eigi í erfiðleikum með þessa ábyrgð geta foreldrar/forráðamenn eða skóli ákveðið að tækið sé geymt í skólanum.

8. Nemandi fær eitt hulstur afhent með tækinu og er ekki heimilt að taka tækið úr hulstrinu. Vilji nemandi nota annað hulstur er það heimilt og skal þá hinu hulstrinu skilað til skóla. Hulstrið er eign nemandans og á hans ábyrgð. Nemanda er heimilt að merkja það eða skreyta að vild.

9. Undir engum kringumstæðum má nota tækið á ólöglegan hátt. Ekki má setja í það stolin forrit eða forrit sem breyta stýrikerfi þess, né heldur má nemandi nýta Apple-auðkenni sitt eða Find my iPad forritið til að eyða gögnum og stillingum af tækinu. Nemandi skal fara að reglum skóla sem og landslögum hvað varðar myndatökur og myndbirtingar.

10. Á tækinu er námsefni og ýmiskonar hugbúnaður (forrit) sem ætluð eru til námsvinnu nemandans. Nemanda og foreldrum/forráðamönnum er heimilt að setja inn á tækið eigið efni (t.d. myndir og tónlist), sem og hugbúnað að eigin vali, en þó skal námsefni hafa forgang. Komi til plássleysis á tækinu skal efni nemandans víkja svo námsefni komist fyrir. Þegar tæki er skilað í lok skólaárs ber nemandi ábyrgð á að vista persónuleg gögn annars staðar, þar sem tækið verður hugsanlega uppfært og enduruppsett áður en það er afhent á næsta skólaári og eyðast þá öll gögn af tækinu.

11. Ef tækið bilar eða skemmist, týnist eða því er stolið skal tilkynna það strax til skólans og útvegar Kópavogsbær nemandanum sambærilegu tæki í staðinn. Sé um vísvitandi skemmdarverk eða þjófnað af hálfu nemandans að ræða skal nemandi bæta tækið. Ef tæki er tilkynnt týnt eða stolið er starfsfólki Kópavogsbæjar heimilt, í samráði við nemanda eða foreldri/forráðamann að nýta Find my iPad til að staðsetja tækið.

12. Nú færist nemandi á milli skóla innan Kópavogsbæjar. Heldur hann þá áfram sömu afnotum af tækinu og annast Kópavogsbær tilfærslu á skráningu tækisins innan tölvukerfis grunnskólanna.

12. Nú færist nemandi á milli skóla innan Kópavogsbæjar. Heldur hann þá áfram sömu afnotum af tækinu og annast Kópavogsbær tilfærslu á skráningu tækisins innan tölvukerfis grunnskólanna.

13. Nú flytur nemandi í annað sveitarfélag og hættir að stunda nám í grunnskólum Kópavogs. Skal hann þá skila tækinu til skóla og skrá sig út af Apple-auðkenni og iCloud-aðgangi sínum í tækinu.